zero media family planning adv

साहित्य

  • तिकिझ्याः (चिनाखँ)

    –रफिन तुलाधर, अष्ट्रेलिया तिकिझ्यालं स्वयाः जिमि मां नं जितः पियाच्वन,जिमि काय् गबले वइ धकाः ।दँ दँ दत वंम्ह थौं वइला कन्हय् वइला धकाःजिमि मां नं जितः पियाच्वन ।। मुल् तयाः बाखँ कने छन्त सुकुली फयेतुकाः बजि नके छन्त गबले वयेगु जिमि पुता छ क्वाक्क वः...

  • छम्ह च्वमि थुकथं सित (केदार सितुया च्वसु )

    केदार सितुछम्ह च्वमि कथं जिं थ्व घोषणा यानागु जुल, कि थौंया तिथिइ थ्व च्वमिया मृत्यु जुल !थौनिसें जि च्वमि मखुत । थौंनिसें सुनानं च्वमिया नामं संबोधन यानामबीमा जितः ।म्हिगःतक समाजया मगाःमचाः, मछिंमज्यू, विसंगति, असंगति, अव्यवस्था, अनाचारया बारे...

  • मतिना व अन्तर्जातीय इहिपा – थौंया सन्दर्भय् (सुलोचना मानन्धरया साहित्य च्वसु )

      थौंया ई – नीछगू सदीया ई । विश्व इतिहासय्, संचार माध्यमय्, इलेक्ट्रोनिक दुनियाय् अभूतपूर्व चमत्कार जुयाच्वंगु ई खः । थःगु हे मुलय् वा पाःल्हातय् कम्प्युटर दिकाः संसार चाःहिलेज्यू, संसारनाप खँल्हाबल्हा ब्याकेज्यू । नीछगू सदीया थ्व छगू तःधंगु बरदान...

  • गथे खः मांं (रिजु श्रेष्ठया चिनाखँ)

    –रिजु श्रेष्ठ प्रिन्सिपल, हलिं नेवाः इंग्लिस स्कूल, थक्वाः, येँ प्यखेंरं स्वया यक्व हे दु मांअय्नं जिगु नितिं छम्ह हे छ जक ।।      मां मात्र छ हे खः, जिगु जन्मया आधार     रुप छंगु यक्व दु तर छ हे जिगु संसार ।। छम्ह हे मिसा तर अवतार छंगु यक्वतर मां...

  • समानता ( भाजु कृष्णभक्त बोेडेया साहित्यिक च्वसु )

    देशय् ह्यूपाः लिपा थःथःगु थासं न्हूगु संबिधानय् थःगु अधिकार सुनिश्चित याकेत सःत न्ह्यब्बयेगु ज्या जुल । थ्व इलय् मिसा अधिकारबादी तय्सं नं गाक्कं हे थःगु सः तःसः जुइक जनसंख्याया ल्याखं फुक्कं थासय् मिसा तय्त नं बच्छि बच्छिया ल्याखं अधिकारमाः धका सः...

  • झीगु भाय छाय् बुलुयावन ? (चिनाखँ)

    च्वमि ः बिनिता खड्गी झीगु भाय छाय् बुलुया च्वनथ्वला झीगु म्हसीका ल्वःमंकाच्वनधालधाल वं जि नेपाःमितर वं ल्वमंकल जि नेवाःज्याकःमि सःताःहल लिक्कवया नेवाःया कायमचांयःमां जिला वनेत्यल परदेश, देय्त्वःताःथ्व हे जुल थःगु भाषा न्हनावनीगु छगू सुचंथ्व हे जुल...

  • क्वथा ब्यू खुन्हुया न्हापांगु बहनी, अहो ! ( पद्मरत्न तुलाधर लुमं लुमं न्ह्यइपुसे च्वं सफू )

    स्कूल सिधयाः कलेज थ्यनेवं जि इहिपा जूगु खः । अथे धइगु थौं स्वयाः पीस्वदँ न्ह्यःयागु खँ खः । उबलय् जि झिंच्यादँ व भम्चा जुइम्ह मय्जु झिंप्यदँ जक क्यंगु खः । उबलय्या चलनकथं छपाः लप्तें चायेके माः धकाः जि व जिमि केहेँयात जिमि निम्ह ककापिं नापं इहिपा...

  • चुनाव वल, दिक्क जुल !!! (चिनाखँँ)

    तीर्थ महर्जन बागबजाः येँ चुनाव वल हाकनं भोट फ्वंवल झीगु त्वाःत्वालय् न्हापायागु आश्वासन हे पुमवंकुसे हाकनं भाषन ब्यू वल ।। गनं जक वइगु खः चुनाव ल्वायेत धेबा उलिमछि इमिके न्ह्याथाय् वंसा स्वांमाः क्वखायेकेत धेबा इनाच्वन स्वरे ।। चप्पल...

  • निष्ठानन्द बज्राचार्य (लोककवि राजभाई जकःमिया चिनाखँ)

    लोककवि राजभाइ जकःमि गद्यगुरु निष्ठानन्द ॐबाः त्वालय् च्वंम्हबाखं ककं सकसितं जुरुमुरुं थंम्ह । थःगु कुल गुभाःजुया नित्य कर्म यानाःवुद्धं ब्यूगु ज्ञान इनाः शान्तिया लँ ज्यानाःजिवंकाःछि झीगु भायया दुख–सुख ब्वःम्हगद्य–गुरु निष्ठानन्द ॐबाः त्वालय्...

  • छम्ह च्वमि थुकथं सित ( केदार सितुया च्वसु )

    केदार सितु छम्ह च्वमि कथं जिं थ्व घोषणा यानागु जुल, कि थौंया तिथिइ थ्व च्वमिया मृत्यु जुल !थौनिसें जि च्वमि मखुत । थौंनिसें सुनानं च्वमिया नामं संबोधन यानामबीमा जितः ।म्हिगःतक समाजया मगाःमचाः, मछिंमज्यू, विसंगति, असंगति, अव्यवस्था, अनाचारया बारे...

  • रिजु श्रेष्ठया निपू चिनाखँ

    छ व जि छ व जि, झी निम्हसिया सम्झौताम्हिगः, थौं व कन्हेया अवस्थाछ व जिगु नुगःछाय् छंगु लुमन्तिं हायेकीगुछंगु मतिना बाः वःगुअले छंगु प्रतिक जिं ल्वःमंके मफुगु ।   छंगु बिचाः व जिफय् जक वःसां छं थ्यूथेंवाःफय् वःसां छं हे प्रतिकार याःथेंअले बसन्तया...

  • लिभिंग टुगेडर ( हरिकृष्ण डगोलया साहित्यिक च्वसु )

    लुखाय् नक याःगु सःलं जिगु न्ह्यः चबुत । लुखा चायेका स्वयाः । रमेश जुयाच्वन । जिं वयात दुहाँ वा धयाः । व दुहाँ वयाखतं सोफाय् फयतुत । – ‘वनेगु ई ला मजूनि थें च्वँ ।’ जिगु म्हुतुं अनायस हे सः पिज्वल । वास्तवय् जिगु कोथाय् वा अपार्टमेण्टय् वयेत वयात...

  • जिगु मतिना छंगु नितिं (चिनाखँ)

    – नरेन मान, किपू थुइके हे थाकु जितः, छंगु मतिना थ्व गज्याःगु ?स्वानाः स्वाये हे मफुत जिं ला, जिगु नुगः तज्याःगु  ।। पियाच्वना छ वइगु लँपुइ चाः न्हि मधयाला फुना दँ क्यनावल वन जीवन सिधया ।। छ हे जिगु जीवनया तातुनापियाच्वना छन्त थः हे भाःपिना ।।...

  • नेवाः स्कूल व नेवाः मचा साहित्य व संगीत छय्लाबुला

    थौंकन्हय्या ई धैगु झी नेवाःत कतः भाय् ल्हायेगुलि निख्खर जुइधुंकूगु ई खः । कर्किया संस्कृति नालाः कायेगुलि माहिर जुइधुंकूपिं खः । थः मचातसें कर्किया भाय् ल्हातकि गर्व तायेकीगु ई जुयाच्वंगु इलय् नेवाः संस्कृति–तजिलजि, नेवाः म्ये–संगीतलिसें भाषाय् नुगः...

  • छ हे खः पासा (चिनाखँ)

    –रीदेन महर्जन, किपू-१ छन्त दुखः जुइगु तायेकाःजिं छन्त हे तुं मतिना याना तर छ ला ! जितः हे तुं दुःख यानाःगबलें नापलाये मदयेक वन ।। मतिनाला जिं छन्त हे तुं यानागु खः छंगु नुगःया जः जुयाः तर छ ला !जिगु जीवनय् आमैया चाः जुयावन छंगु जीवनय् दुखय्...

  • लहना – (कृष्ण्भक्त बोडेया साहित्य च्वसू )

    राजनीतिया ‘र’ छगः तक हे मस्युम्ह लहनाचा थुगुसिया चुनाब घोषणा यासा निसें घौ पलख हे लीमलाक चुनाबय् तःक्यना बिल । लहना छम्ह गृहिणि मिसा । चिचि धिपिं निम्ह मचाया मां । भातम्ह छगू सरकारी स्कूलया मास्तर । न्हिछिं  जाथु केथु सुचुपिचु बाहेक पिनेया ज्या छुं...

  • पाप–पुण्य–धर्म (चिनाखँ)

    –रीदेन महर्जन किपू—१ पाप–पुण्य–धर्म धयागु छुं खः ? जिं मसिल, जि मथुल !झी नेवाः जुयानं जुयानं झीस मांभासं नुगः चकंकाः नुगलय् स्वाँ ह्वयेकाः नुगः सः थ्वयेकाः मांभाय्यात मतिना मयासे खल्हाबल्हा याइमखु थ्वहे दकले तधंगु पाप जुइ ।। झी नेवाः जुयाः...

  • देश स्यानाः म्वानाच्वंपिं ( मीना बज्राचार्यया साहित्यिक च्वसू )

    मीना बज्राचार्य— “छिगु क्वालिफिकेशन तसकं बांला । अमेरीकाया नांदंगु युनिभर्सिटीं हे डिग्री कया दीगु जुयाच्वन ।”थथे धका छम्ह इन्टरभ्यु कयाच्वंम्ह मनूखँ तारीफ याःबले वीर बहादुर धुक्क जुल । जागिरला दइगु पक्का जुल धका मति तल । इन्टरभ्यु क्वचायेका लिहाँ...

  • जिगु जन्मनिसें इहिपातक – रामशेखरया नुगः खँ

    वि.सं. १९९४ साल। देशय् तःभुखाय् ब्वःगु प्यदँ फुत। भुखाय्या ताण्डव नं शान्त जुल। बरु जहाँनिया राणा शासन विरुद्धया सः तच्वया वयाच्वन। थ्वहे इलय् नेपाः देय्या ख्वप देशय् इनाचो नांयागु छगू त्वालय् अबु शेरबहादुर व मां मोहनमाया नकःमिया कोखय् छम्ह मचा जन्म...

  • इहिपा धुंकाः ( पद्मरत्न तुलाधर लुमं लुमं न्ह्यइपुसे च्वं )

    स्कूल सिधयाः कलेज थ्यनेवं जि इहिपा जूगु खः । अथे धइगु थौं स्वयाः पीस्वदँ न्ह्यःयागु खँ खः । उबलय् जि झिंच्यादँ व भम्चा जुइम्ह मय्जु झिंप्यदँ जक क्यंगु खः । उबलय्या चलनकथं छपाः लप्तें चायेके माः धकाः जि व जिमि केहेँयात जिमि निम्ह ककापिं नापं इहिपा...

  • कह्रः ( केदार सितुया बाखं )

    केदार सितुमनू मात्र छगू दुर्घट्ना खः, वा दुर्घट्नाया उपज ।मनूया बारे मेगु फुक्क धापू किम्वदन्ती खः, प्रोपोगाण्डा खः — मनुखं मनूतय्त कत्र्तव्यया सिखलं चिनातयेगु षड्यन्त्रया ।मनू स्वतन्त्र बुइगु खः । मनूया जन्म प्रायोजित मखु ।तर जन्म धुंकाः धाःसा मनू...

  • जिगु कला व साहित्य यात्रा ( रामशेखया नुगः खँ )

    जि म्ये मि हाले तसकं न्ह्याः। जितः म्ये हालेगु पुचलय् यंकूपिं संघ गुरुजु व काकाभाई खः। सौरभ शाक्यया बाः संघरत्न गुरुजु अले प्रतिसरा साय्मिया अबु काकाभाई निम्ह उगु इलय् ख्वपया नांजाःपिं संगीतकारपिं का। वय्कःपिन्त शंकर–जयकिशनया जोडी धकाः नं धाइगु का...

  • साकुरा स्वां ह्वःबले (सुलोचना मानन्धर धितालया निबन्ध)

    सुलोचना मानन्धर धिताल व थासय् थ्यनेवं झसंग नुगलय् थःथम्हं छक्वलं हे छगू मृत्युबोध दनावइ –“अहो, छन्हु ला जि नं ला सीमानि ! ” व थासय् जिं पलाः न्ह्याकागु थ्व थाय् तसकं न्हूगु थाय् खः जिगु नितिं । दक्कले न्हापां थ्व थासय् पलाः तःसांनिसें हे हरेक पटक व...

  • नवं नःगु रचनाया छम्ह मिसा हस्ताक्षर – जिमि अजि

    सुलोचना मानन्धर धिताल सुथ न्हापांया खसुइ गुबलें गबलें थःसिबें न्हापा न्ह्यानाच्वंपिं मनूत व थः सत्तिक्क नापनापं न्ह्यानाच्वंपि छगू हे लँया लँजुवाःत नं मखनेयः । खसुइ तनावनेयः ।     जिं साहित्यया लँपुइ पलाः न्ह्याकाबले साहित्य इतिहासया लँय् यक्व यक्व...

  • हाइकु

    रत्नप्रसाद अनमाणि श्रेष्ठ, नाला, काभ्रे १. तक्कर कया    च्याम्पति चाःहिकल  दीथें दीथें च्वं   २. मनुया हूल    छु जूगु खः थ्व मन    व हूलमुलय् ३. न्यने मदुगु    ब्याहांचुलि हाःगु ई    थ्व जिगु न्ह्यपं ४. लँय् लूगु किपाः     हलिमय् ब्वय् मल्वःगु...

  • जिगु गमलाय् ह्वःगु बसन्त ( सुलोचना मानन्धर धितालया निबन्ध )

    सुलोचना मानन्धर धिताल छमा स्वांमा ! जिगु कोथाया गमलाय् वाउँक झक्कमक्क जुयाः हिसिदयेक जिगु कोथायात हे जः बियाः चंचंधायाच्वंम्ह स्वांमा । तर गज्याःगु बिडम्बना वइत स्वस्वं हे गनावन । म्हासुस्से च्वनाः सुकूचिना वन । वं हाकनं थःगु रुप हिलीतिनि धकाः सुनां...

  • मक्वाः गु भुतू ( कृष्णभक्त वोडेया साहित्य च्वसू )

    कृष्णभक्त वोडे    — रश्मी ! .... अय् रश्मी ... मदं नि ला कि छु थें ! गुलि न्ह्यः वःगु धयागु नि ! न्याताः ई जुइधुंकल । मत नं वन । लोडसेडिंगया पाः ।    स्वीच त्यूसां घण्टी मन्याइगु जुयाः तसकं हे खापा घ्वार घ्वार याःगु सलं रश्मी जक मखु इमि माचाछि हे...

  • ह्याउँमचालिसे मांबौ !!! (म्ये–चिनाखँ)

    भुवन महर्जन द्यःध्वाखा, किपू मचा छम्ह चीधी तुतु नये धाइगबले ब्वाय्ब्वाय् वया जिमित यःबा यःमां धाइ ।। ताय्तिति तिति बुलुहुँ बुलुहुँ दँगबले निपा तुति चुया काःवा काःवा याइ ।। कखगघ नमबागी एबिसिडि ब्वँगबले स्कुल वनी जिमित ताता बाइबाइ धाइ ।। तुतु पापा...

  • शहीद (हरिकृष्ण डंगोलया साहित्य च्वसू )

    हरिकृष्ण डंगोलभराय्धंगु छकू कोथा ! कोथाय् झ्याः मदु । यद्यपि भेन्टिलेसन तयातःगु दु । सायद थ्व भूमिगत कोथा खः ।  कोथाया दक्षिणपाखे छपाः फोटो दु, फोटोय् स्वांमाः क्वखाय्का तःगु दु । अले फोटोया क्वःसं प्यपाः पाल्चाय् मतः च्याकातःगु दु । व हे मतःया जलं...

  • गुज्वःगु पापं पुन झीत...!!! (चिनाखँ)

    – रिदेन महर्जन किपू–१, ह्वाकुँचा येँ खाली ततःखागु छेँ वन कंक्रीटया ततःखागु जंगलं छेँ मुनाच्वंगु थाय् थ्व गन मदुगु थनं यचूगु लकस खुशी जवंखवं स्वःसां फोहारया फोहर लँय् वंसां धूया धू जक ब्वइगु थाय् येँ धाये नं मल्वय् धुंकल  आः   फोहारया दुंगुर...