zero media family planning adv

मक्वाः गु भुतू ( कृष्णभक्त वोडेया साहित्य च्वसू )

कृष्णभक्त वोडे
    — रश्मी ! .... अय् रश्मी ... मदं नि ला कि छु थें ! गुलि न्ह्यः वःगु धयागु नि ! न्याताः ई जुइधुंकल । मत नं वन । लोडसेडिंगया पाः ।
    स्वीच त्यूसां घण्टी मन्याइगु जुयाः तसकं हे खापा घ्वार घ्वार याःगु सलं रश्मी जक मखु इमि माचाछि हे न्ह्यलं चायेकल जुइ ।
    त्वाःया जःलाखःला पासा । निम्ह तसकं मिले जूपिं रश्मी व मिजला । मिजलाया हे सः जूगुलिं काचाकिचिं पेटिकोट व ब्रा छगू जक फिना द्यनातःगु वसतं हे मिखा गिलिगिलि यायां लुखाया खापा चायेक वला रश्मी ।
    — छंगु नं एभरेष्ट ग्याँस सिलिण्डर धयागु मखु ला ?
    — खः खः । वसः छकः फिना पिहाँ हे वयाः छ्वये । मचातय्त नं क्वाःगु मनकागु प्यन्हुं मयायेक दयेधुंकल । बुरा ला छुं मनसें अफिसय् वनाच्वंगु छवाः मयायेक दयेधुंकल । वय्कःया ला अफिसया क्यान्टिनय् क्वाःक्वाःगु नये दु का, पात थन छेँयापिन्त जक ।
    ग्याँसया नां जक कायेवं सुथसिया दनाकथं यायेमाःगु ज्याया छुं हे पर्वाह मतल । मचातय्त स्कूल छ्वयेमानिगु । नकेमाःगु छुं हे वास्ता मयासें सिलिण्डर ज्वनाः छकलं हे ब्वयावना झ्वलय् च्वंवनेमास्ते वल रश्मीयात ।
    — ज्यू ... ज्यू ... का ... का ... ।
    — ओ हो ... हो ... हो !!! गुलि ताहाकःगु झ्व ःगन तक थ्यनेधुंकल !
    — छं का न्ह्यः वल । ग्याँस मदयाः झिन्हु झिंन्यान्हु जा मनःपिं दयेधुंकल । इमि छु न्ह्यः वइला ?
    — मखु हुँ न्ह्यःनेयापिं दु नि चान्हय् हे सिलिण्डर ज्वनावयाः झ्वःछुपिं हँ !
    — थज्याःगु चिकुलाबलय् नापं । व नं माघ महिना !
    — थौं सिपुन्हि मखु ला ? हँ ?
    — चान्हय् हे मि छ्वयेका मि पनाच्वंपिं हँ ।
    — माःपिनि च्वने नं माल नि । छन्हु दुःख सिया लच्छि लत्या क्वाःक्वाःगु नयेदइगु जूसा । मनूत अन बाःछि बाःछि मयायेधुंकल ! क्वाःगु म्हुतुइ मलाःगु ।
    — मखु धयां दालमोठ व बजि नयाच्वनागु हे च्यान्हु मयाये धुंकल धयां !
    — छं ला च्यान्हु दतका, छु पात का । छ ला छु गंसि मजू नि थें । अन जिमि पासा छम्हेसिया काय्म्ह्याय्पिन्त दालमोठ बजि नकल अले बु¥हा बु¥िहपिं मांबौपिन्त बिस्कुट नका जक तःगु हे झिंनिन्हु दयेधुंकल । व नं चय्दँ चय्निदँ दयेधुंकूपिं जुल स्यू ला ?
    — छेँ दुपिनि ला सिँ सां च्याका जा थुइका मत वइगु पालय् हिटर सां च्याका जा थुयाः नइ का । जिपिं थें बालं च्वनाच्वपिंत मजिल का । भुतू नं च्याके बीमखु । हिटर नं च्याके बीमखु ।
    बालं च्वंवःपिं ग्वाःग्वाः दया नं थ्व झीगु थासय् थथे समस्या वःगु नि मखु ला ?
    — देशय् च्वंपिं सकलें थन हे च्वंवःगु दु । वक्वसित गन थय्के फइ ले ? लःया पाइप पुलांगु हे तिनि । मत नं न्हापाया हे तिनि । लँ नं व हे तिनि । छेँ जक ग्वाःग्वाः दनाबिल ।
    — अले न्ह्याबलें मत मदु । लः मदु । लँ चीब्या । वं थिके जुल, थ्वं थिके जुल । थथे मजुसा छु जुइ ले ? मखु सरकारं छु स्वयाच्वन धयागु नि ? न्हिया न्हिथंया जनतातय्गु समस्यायात छाय् सरकारं वास्ता मयाःगु धया नि ?
    —  न्ह्याम्ह सरकार वा व हे तुं ताल का ! ख्वाः व न्हाय् जक पाः का । म्हुतु व प्यं ला व हे खः नि ।
    — थुमिसं याइ ला धकाः जनतां आस याःगु खः व नं फय्गं का !
    — थुमिसं नं थःथःगु प्वाः थनेगु जक स्वत का । जनताया नामं सरकारय् वनालि विश्वासघाट यात का !
    — जनतामारा सरकार !
    — नालायक सरकार !
    — आः सुयात विश्वास यायेगु ? विश्वास याना यानापिं हे थ्व ताल जुसेंलि जनताया छुं हे च्यूताः काःगु मखु का ।
—    लःमदु थें । मत मदु थें । बजाःभाः न्हिया न्हिथं थाहाँ वंगु दु । हाकु बञ्जाःत न्हिया न्हिथं तःमि । गरीब न्ह्याबलें द्यांलाना सीगु ई का आः । काक्वं त्याः थें जुइकाच्वंगु दु । झी जनता धयापिं नं गुलि सोझा धयागु नि । थुलि जुया नं सुम्कतिनि ।
—    मखु भाः थकासेंलि ग्याँस बीमाःगु मखु ला धया नि ?
—    ग्व ? भाः जक थकाल का । न ग्याँस दु न मचिकं दु । त्वहः जक तल का न्ह्याबलें द्याः, न्ह्याबलें द्याः । भाः थकाल कि दइ धाल ग्वलय् भाः थकासेंलि अःपुक बीमाःगु मखु ला ?
—    स्कूल वनीपिं मचातय्त पाउरोटी, बिस्कुट, चाउचाउ, बजि नकाः छ्वयागु हे गुलि दयेधुंकल धयां । मचात इकु इकु धायेका लँय् ग्वतुइकाच्वनी ला धयागु जक चिन्ता का .... ।
—    गन छिं सीमखु । चान्हय् मत वइगु पाः जुल धाःसा राइसकुकरय् जा थुयाः प्वकः भुने थें लासा फांगां त्वपुयाः इलय् जा नकाच्वनागु स्यु ला ? कन्हे हे मछालापुसे च्वं धयां ।
—    अन गुलि नं मनुत ग्याँस कायेत झ्वःछुनाच्वंगु खः । म्हुतुप्वाः पतिकं हे थःथःगु ग्याँस मदया ब्वलंगु समस्या थःथःदुने कालबिल यानाच्वन । न्हाचः थें सुम्क मखुत आः सिलिण्डर पतिंक झ्वःछुनाः दनाच्वंपिं उसिहिं हीमी चायाहल । सः नं ततःसः जुयावल । प्वाथाय् पितिनाः व लिसें लागिमिगि चायाहल । सरकार व प्रशासनयात लाक्वपाक्व माय्फ्वयाः म्हुतु वानाहल । डिलरवाला जक अन खनेदुगु जूसा लाफ्वः पी ख्वाःवल ।
—    का ... का ... आः ला नारा नं लगय् यानाहल ।
—    मखु थथे सुम्क च्वनाः ग्याँस बी ख्वाः नं मवः न्है ।
—    छु मिखां जक तुलुतुलु स्वयाच्वनेगु ।
—    भ्वतपाखें ग्याँस दुगु स्वंगःप्यंगः गाडी येँपाखे स्वयावन । झी धाःसा झ्वःछुना जक च्वनेमाल ।
—    उकुन्हु सल्लाघारी थें लँ पनाः लुटय् याये माल का । न्ह्यःने वनीपिं सु ले ग्व ?
—    ग्याँस हे हइ ला महइ ला तिनि हँ थ्व एभरेष्ट ग्याँस ।
—    न्हाचः यंकुगु छु ग्याँस ले ?
—    सगर व हिमाल का व !
—    मखु हःसां तबि नं ग्याँस थइ ख्वाः मवल !
—    सिलिण्डर ग्वः हे न्हय्सः ग्वः मयाक दत हँ !
—    तःग्वःगु गाडी तयाः हःसा स्वसः व ख्वीन्यागः जक दइ हँ । अले छु याइगु थुलि मछिसियागु !
—    मखु, छुं जुयाः ह हे महल धाःसा छु यायेगु धयागु नि उखे ज्या नं पाः ज्याला नं मदु । थुखे ग्याँस नं मदु प्वाः नं खालि ।
—    स्व ... स्व ... झ्वलय् च्वनाच्वंम्ह दुनि उ हुँ दु नि (ल्हातं क्यनाः) हाकुगु ज्याकेट फिनाच्वंम्ह न्हिं नयेमाःम्ह का । ज्या वना नयेमाःम्ह । मचात हे ग्वाः ग्वाः दु । व नं छ्यलि छकुू बालं कयाच्वंम्ह । मचातय् छु गति जुल जुइ । ग्वन्हु ला क्वाःगु मनकल जुइ का लाःसा ।
—    उ ... हुँ मुस्या रंगया कुर्ता सुरुवाः न्ह्यानाच्वंम्ह मचायात दुरु त्वंकाच्वंम्ह दु नि समीनि हँ ... व सुयां छेँय् दनिथाय् वनाः फि गिटि अप्पा न्ह्यागुसां ल्ह्यइम्ह का । मचा हे स्वम्ह स्वम्ह दुम्ह धयां । भाःतम्ह ला अय्लाःगुलु । छुं हे ज्या हे वनेगु त्वःताः थन झ्वःछुना च्वन का ।
—    आःछु यायेगु लय् ! ज्याः ला कन्हय् वनी का । थौं ग्याँस दतसा वया नं क्वाःगु नयाः मचातय्त नं नकेत दत नि ।
—    दुपिन्त ला छु समस्या वइ । हाकु बञ्जाःत नं यक्व दु । हाकुबञ्जाः नं ला खः नि । ग्व थुलिमछि झ्वलय् धनिमानिपिं सुं खनेमदु । झ्वःछूवःगु नं मदु थें ।
—    ग्याँस फुकसितं माः नि मखु ला ? थौंकन्हय् थथे शहर बजारय् च्वनीपिन्त सुयात म्वाःलि धकाः । सु इन्जिनियर, सु डाक्टर, सु हाकिम, सु पिउन । फुक्कसियां ग्याँस हे जुल । न्हापां अःपुक छ्ययेके बिल । आः स्व थथे कतःया भरय् च्वंकाबिल का !
—    थौंकन्हय् ला गांगामय् नं ग्याँस मदयेक जा मबुइ धुंकल का । न्हापा थें गन खः धकाः ।
—    मन्त्रीतय्त नं माः । सचिवतय्त नं माः । सिडिओतय्त माः । एसपी डिएसपी सकसितं माः । सुया आः चाया भुतू दनि ।
—    ग्व ? इपिं झ्वःछुगू मदु थें ।
—    इमित नं थज्याःगु समस्या दइ ला ! हेलो धकाः फोन छकः यायेवं चाकरी यायेमाःपिन्सं तुरुन्त भुतुलिइ थ्यंकाः बी का । इमित छुकिया चिन्ता !
—    चिन्ता ला झी थज्याःपिं गरिब जनतातय्त का !
—    सीगु ला झी थज्याःपिं जनतात जक सा जुइ ।
—    ओहो हो ... छताः ई हे मयाये धुंकल ग्व गबलय् हइगु जुइ । प्वाथय् नं तसकं पित्याये धुंकल बा !
—    थौं हःसा प्यताः इलय्तिनि हइ धाःगु मखु ला ?
—    न्यनागु ला अथे हे खः ।
—    मखु छाय् आः थथेभनं पुलिसत वःगु धयागु नि ।
—    ग्याँस बीबलय् लाचालुचु जुइ धकाः सुरक्षा यायेत जुइ का ।
—    तःन्हु द्यांलाःपिं नयाख्वाः मवःपिं चि नःम्ह खा थें भुग्लुं च्वनाच्वन । गुम्हं गुम्हं थथे हे थःत गथे ताःगु खः त्याइँ त्याइँ हालाहिलि च्वन ।
—    मखु मन्त्री सवारी जुइगु धाल ।
—    छाय् थन जनताया समस्या तप्यंक स्वःवइगु धाल ला ?
—    गन खः धकाः । इमित थज्याःगु स्वःवयेगु लाइ ला ?
—    भ्वतय् छुकिया उद्घाटन याःवनीगु धाःगु का ।
—    का ... का ... का ... सकलें लँय् वा ! लँय् वा ! ! लँ पने वा ! !
—    छपुचः ल्याय्म्ह ल्यासेचापिं ल्हाः आक्सय् ब्वयेका हालाहल ।
—    लँय् यक्व हे मनूत मुंवल । नाराबाजी नं जुल । द्यांलाःपिं । बुराबुरिपिं । सनेसिने हे मास्ते मवःपिं थःथःगु सिलिण्डर नापं पासापिनिगु सिलिण्डर पिवाः जुयाबिल । इपिं ल्वापुलिपु जुइ ला धकाः ग्यानाच्वन । सिलिण्डर त्वःता बिस्युं जक वने मालिगु ला धकाः मनय् भय दयेका ग्याग्यां च्वनाच्वन नारा ततःसः जुल । पुलिसं घेरय् यात हुल यात । पुलिसत हथाय्पथाय् चाल । मन्त्री वइगु सुचं थ्यन जुइ । पुलिसं भीडयात थाय् त्वःतेगु उजं बिल । पुलिसं घ्वात । भीडं नं पुलिसतय्त घ्वात । सिटि पुल । ल्हाःपा थात । हाःहू जुल । जिन्दाबाद व मूर्दाबादया सः नं थ्वयेकल । मनूत तितरबितर यानाः ख्यानाछ्वत । हल्का कथिचार्ज नं यात । छ्यं तज्याःपिं नं दत । धलय् कुतुं वंपिं नं दत । ग्वतूपिं नं खनेदत । एम्बुलेन्स नं थ्यंक वःगु सः तायेदत । गुलिं गुलिंसित ला भ्यानय् क्वचिनाः ज्वनाः नं यंकल ! दथुया लँ आः सुनसान जुल । फ्वाक्कफिक्क ह्याउँगु मत च्याका ट्राफिक छम्ह मोटरसाइकलया सः तसः जुइका वल । ल्यूल्यू चुलुसे च्वंगु गाडी नं ब्वात । फर्रर्र फर्रर्र ब्वःगु ध्वाँय् दुगु गाडी नं छकलं हुतय् जुयावन । पुलिसत नं छुं छुं ल्यंकाः न्हाच यक्व खनेदुपिं भ्यानय् च्वनाः वनाछ्वत ।
हानं सँय् ख्वाःवःपिं तःम्ह हे ल्याय्म्हत लँ दथुइ वया न्हाचः थें नारा लगे याःवल । तंम्वःपिं सुथंनिसें ग्याँस कायेत झ्वलय् च्वनाच्वंपिं हानं लँय् हे वयाछ्वत । लँय् यक्व हे मनूत मुन । ६ लेनया न्हूगु लँ जाम जुल । न्हाचः घार्रर्र घुर्रर्र जूबलय् गुम्हेसिया ग्याँस सिलिण्डर उखेथुखे लानाः तन थें ख्वयाच्वंपिं नं दत । जनतात उत्तेजित जुल !
—    अःपुक ग्याँस काये दयेमाः, काये दायेमाः ! काये दयेमाः !
—    हाकु बञ्जाः नियन्त्रण या ! नियन्त्रण याः ! !
नीम्ह नीन्याम्हया ल्याखय् च्वनाच्वंपिं पुलिसत वाताहां दनाः स्वयाच्वन । प्यताः ई जुइधुंकल । ग्याँस मवःगु उकिया पुलिसतपाखे स्वकाः गन व गनं चिचिग्वःगु ल्वहतं ताक् तुक् कयेकेगु ज्या यानाहल । आः ला छपुचःसिनं पुलिसतय्त लिना हे यंकल । न प्रशासन वल । न जाम चायेकीपिं ट्राफिक हे वल । निखे मोटर जाम जुल । येँपाखें वःपिं नं जामय् । भ्वँतपाखें वःपिं नं जामय् लात । गनंव ःगनं हल्ला न्यंकल । थौं ग्याँस वइ मखुत । असुरक्षाया हुनिं ग्याँस मीफइमखु धकाः डिलरवाला लाचारी क्यन हँ । ग्याँस मदया जा मबूपिं हैरानी जनतात खनाः जिल्ला प्रशासननं छुं यायेमफुत । जनताया न्ह्यःने वये मफुत । हा ... हू ... तसकं हा ... हू ।
—    जनतामारा सरकार – मूर्दावाद !
खिउँखिउँ धयावल । चिकुलाया ई खुताःई जुइन । बुलुहुँ बुलुहुँ खालिगु सिलिण्डर थःथःगुपाखे यंकाच्वन । घाराघुरु जूवलय् खालिगु सिलिण्डर ग्वःतुलाः त्वानालय् लाःगुलिं पुलुपुलु हि पिहाँ वयाच्वन, तसकं स्याःगुलिं छखे सुथनिसें हे रश्मीया चाल चलन खनाः थौं छु छु स्वयेमालितिनि धयागु खँ झलझली लुमंसे वया न्हिले ला ख्वये ला थें जूम्ह मिजलां नां गथे अथे हे मिजला पिहाँवःगु म्हुतु थें धा हे धाल –
    कन्हय् स्वयेका ग्याँस ब्यूसा बिल मब्यूसा चोकय् च्वना तुलुतुलु स्वयेगु जुइमखु । भ्वतं येँ यंकीगु येँ भ्वत यंकीगु ग्याँस लुटे यायेगु जुइ । रश्मीं नं मिजला खनाः लज्याचाया धाल – ज्यू ज्यू थौं साइत बांमलात । कन्हय् बांलाःगु साइत ज्वनाः जि नं लँय् हे ग्वारातुले माःसां ग्वरातुला बी । सुनां पनीगु स्वये का । रश्मीं बः तने थें धाल । न्हिछिया न्यःगुम्हं मफु मफु झ्यातूगु सिलिण्डर लुत्तुलुयाः रश्मी व मिजला छेँय् वनाच्वन ।
११३२ सिल्ला