zero media family planning adv

बैठक क्वथा

सुइच्यादँति न्ह्यःया खँ खः – जिपिं त्रिचन्द्र कलेजय् बी.ए.  ब्वनाच्वनाबलय् छम्ह पासाया संगतय् लानाः जि नं छक्वःनिक्वः अस्यः जुयागु थौं थें लुमंनि । व अस्यः ज्याय् तक्यंपिं छम्ह, निम्ह, स्वम्ह मिस्त जितः आःतकं लुमंनि । उपिं स्वम्ह मिस्त मध्ये छम्ह इण्डियन पंजावी अले निम्ह नेवाःनीत खः । 

जि उबलय् गुलि अस्यः जुया बियागु जुइ । गुबलें न्वतुसुतु हे मब्याःम्ह लँय् छे‍ँ क्वं वयाच्वंम्ह छम्ह ल्यासेम्ह मिसायात झ्यालं सःताः थःगु छेँया बैठक क्वथाय् वयेकागु । तसकं जाःम्ह पासां छक्वः मखु निक्वः मखु तःक्वः हे ग्वाकेवं जिं साहस यानागु खः । व साहस अपाय्सकं तःधंगु साहस ला मखयेफु तर जिपिं थें जाःपिं भलादमीतय्गु निंतिं व अप्वःसिनं याये मफइगु साहस खः । व ल्यासे पद्मकन्या कलेज वनेत न्हिंन्हिं जिमि न्हाय्कंत्वाःया छेँ क्वं वनीगु खः । पासां व मिसाया बारे यक्व खँ स्यू, अय्सां न्वतुसुतु धाःसा मब्याः । जिमिसं म्हस्यूपिं ल्यासेत मध्ये छम्ह जाःम्ह ल्यासे खः व । पासां वयाबारे न्ह्याबलें नागःतुगः खँ ल्हानाच्वनी । जिपिं सुनांनं मसीक अस्यःपिं, जिपिं करपिनि मिखाय् भलादमीपिं – जिपिं धात्थें हे भलादमीपिं । व ल्यासेम्ह मिसायात नां कयाः “.....” दिदी धकाः सःता । गुलि अजूचाल जुइ व । लुमं लुमं जि थौंतकं थः हे अजू चाःनि । गुज्वःगु साहस जुइ जिगु । गुलि अस्यःच्यः जुइ जि । सःतेवं झ्यालय् थस्वत । थहाँ झासँ । धायेवं थहां वइगु नं जुल । जिमि छेँया मूलुखा लाछीसं लाः । व पलखं हे जिपिं निम्ह च्वंच्वनागु जिमि छेँया मातनय् च्वंगु बैठक क्वथाय् थ्यनीगु जुल । जि व पासा – जिपिं निम्हेसिया उबलय् छु गति जुल जुइ । जिमिसं आशा हे मतयागु जिमिसं गुबलें हे म्हगसय् तकं मम्हंकागु जुइगु जुल – व मिसा जिमिसं सःतेवं जिमि न्ह्यःने हाजिर जू वइगु जुल । आः छु यायेगु ? छु धायेगु ? छाय् सःतागु धायेगु ? व बांलाःम्ह ल्यासेम्ह मिसा जिमिसं सःतेवं जिमिथाय् क्वथाय् वया ला च्वंगु दु तर व छु धकाः वल जुइ ? मेपिं जूसा वइला ? अहँ, जिं स्वये, मवये फु । मेपिनिगु हकय् थ्व सम्भव हे मजुइफु । जिं छसः जक तयेवं हे व छाय् वल जुइ रे ? जिपिं लिसे वया मतिना नं मखु । जिपिं लिसे सतिनाः व वयेत्यंगु नं मखु । जिमिसं सःता, व वल, व थहाँ वयाच्वन । बस्, तसकं हे सामान्य खँ नं जुइफु थ्व । तर उबलय् व खँ जिमिगु निंतिं थुलि असामान्य कि – छु धायेगु ? सुइच्यादँ लिपा थौंतक व खँ लुमंकेबलय् नं जिं उकियात सामान्य तायेके मखु । तसकं तसकं हे असामान्य खँ खः व । सर्गः कुतुं वयेफु, पाःताः तज्यायेफु, न्ह्यागुं नं जुइफु । जुइमाःगु, जुइ फुगु, मजुइमाःगु अले मजुइफुगु न्ह्यागु हे जूसां, उकिं न्ह्याथेंजाःगु लिच्वः वःसां फयेत जिमि नुगः जक मखु, जिमिगु म्हया सर्वाङ्ग जक मखु जिमिगु सम्पूर्ण अस्तित्वयात जिमिसं न्ह्यागु जूसां जुइब्यु धकाः त्वःता बियागु खः उबलय् । व मिसा बांलाःसां भचा भचा हारां धकाः जिमिसं स्यू । वं  ‘छाय् सःतागु ?’  ‘छु धकाः सःतागु ?’ वा वयाकथं मेमेगु नं छु छु धायेफु । जिमिसं मती हे मतयाकथं छुं धाःसा, छुं व्यवहार याःसा ? जिमिगु लागि संसार छगुलिं हे फाकुसे च्वनीगु जुइ उबलय् । 

बैठक क्वथा

व वल, थाहां वल, जिपिं च्वंच्वनाथाय् – जिमिगु बैठक क्वथाय् हे दुहां वल । न्हापां सुनां खँ छुइगु ? छु खँ छुइगु ? जिपिं निम्हं मछाःपिं । मिस्त खनाः झं हे मछाःपिं जिपिं । जिपिं छखें छफुति हे मग्याः, मेखें छुं धायेबलय् छुं द्वनीला धकाः भचा भचा मग्याःगु नं मखु । छम्ह ल्यासे मिसा जिमित पत्याः यानाः जिमिसं सःतेवं जिमिसं धयाथाय् थ्यंकः वये धुंकल । जिमिसं उखे थुखे छुं भचा हे पाके मज्यू । विश्वासघाट यायेमज्यू धकाः जिमिसं बांलाक स्यू – थ्व समस्या हे मखु । समस्या, भलाद्मी जुइगुया समस्या खः । जि लुमंकथं जिं वय्कः मय्जुयात झासँ नं मधया, दिसँ नं मधया । झ्यालं साहस यानाः सःतागु जिं खः । जिं सःतागुलिं जितः हे पत्याः यानाः जिगु छेँया व बैठक क्वथाय् थहां वःगु नं खः । अय्सां जिं बांलाक हे लुमं थाहां वये धुंकाः, क्वथाय् दुहां वये धुंकाः नं धायेमाःगु वा धाःसां ज्यूगु छुं हे मधया जिं । छता, जि मछाःम्ह व तसकं भलाद्मीम्ह, मेगु जि न्ववायेगु हे बानि मदुम्ह । उकिं जि उबलय् नं मछाला, भलादमी जुयाः व उस्त न्ववाये म्वाःम्ह जुयाः जिं न्वमवाना । मेगु खँ, जिं ला जिमि यःम्ह पासाया मनोकांक्षा पूवंका बीत व ल्यासेम्ह मिसायात सःता बियागु खः, तलय् थकया बियागु खः । पासां छक्वः जक मखु तःक्वः हे व मिसायात सःते फु ला धकाः ग्वाकूगुलिं जि ग्वाना बियागु खः । सुइच्यादँ मछिं दये धुंकल, जितः अय्सां बांलाक हे लुमंनि – व मिसायात सःते न्ह्यः–जिपिं निम्ह पासापिं जानाः गुलि खँ ल्हाना, गुलि खँ ल्हाना । छु विषय जक खँ मल्हाना जिमिसं उबलय् ? राजनीतिया खँ, पत्रकारिताया खँ, भाषाया खँ, साहित्यया खँ, दर्शनया खँ, मनोविज्ञानया खँ, कला व कलाकारिताया खँ, संगीतया खँ, परिवर्तनया खँ, आमूल परिवर्तनया खँ, समाजया खँ, सभ्यताया खँ, संस्कृतिया खँ, थःपिनि व्यक्तिगत खँ, यः मयःया खँ, न्ह्याः व म्हाःया खँ आदि आदि खँ । नापं कलेज वनेगु, नापं हे लिहां वयेगु । गुबलें जिथाय् छेँय् गुबलें पासाया न्ह्यःखाया छेँय् च्वनाः घण्टन घण्टन गफ यायेगु । सनिलय् हानं नापं चाःहिउ वनेगु –  खँ ल्हाल्हां, ख्याः यायां । दं दंया थुकथंया पासा जुयाः यानागु अनुभव, अध्ययन, छलफल व लिसें अभ्यासया सिलसिलाय् खः पासाया मित्रवत आग्रहयात विनम्रतापूर्वक स्वीकार यानाः जिं न्वतुसुतु हे मब्याःम्ह छम्ह ल्यासेम्ह मय्जुयात सःता बियागु खः, सःताथाय् वयेका बियागु खः । पासां पत्याः हे मयाः कथंया ज्या जिं याना बियागु खः । धात्थें खः, जितः थौं थें बांलाक लुमंनि, जिं थम्हं सःता, थःगु बैठकय् वःम्ह व ल्यासेलिसे अहं खँ हे मल्हाना । खँ पासां हे ल्हानादिल – खँ ल्हायेमाःगु पासां हे खः । व ल्यासेयात सःतेगु बिचाः पासायागु हे खः, ग्वसाः नं वय्कःयागु हे खः । उकिं वय्कलं हे खँ ल्हानादिल । वय्कलं मछिंमछिं दयेकाः खँ ल्हाःगु जि आःतकं हे ल्वःममंनि, बांलाक हे लुमंनि । उबलय् जिगु निबन्ध सफू नकतिनि नकतिनि पिदंगु ।

बैठक क्वथा

पासां खँ छुना दिल – “पद्मजीया थ्व सफू पिदंगु... पद्मकन्याय् ... छिकपिन्थाय् कलेजय् ... छगू निगू मिया बियादी फइला धकाः ... छिंसा जक .... छितः मछिंसा...” पासा खँ ल्हाये सः, दयेकाः दयेकाः खँ ल्हानाच्वन । जिं बांलाक थू । जि न्हिले नं मफु, मन्हिले नं मफुया तसकं मछिंगु अवस्थाय् लानाच्वन । वय्कः मय्जुं जिगु सफू पद्मकन्याय् मिया बीगु जुल । जिं धुकू क्वथाय् वनाः झिगू, नीगू सफू प्वः चिना । पासायात सफू बिया । पासां हानं नं खँ सयेकाः सफू लःल्हाना बिल । “छिंसा जक.... मछिंसा...” पासां निक्वः स्वक्वः छिं छिं थाय् छिंकाः थथे धाःगु लुमंनि जितः बांलाक हे । म्हाः धाइगु, मछिं धाइगु खँ हे मदु । उलि भलादमी तरिकां याःगु उलि नायूगु इनापयात भलादमीपिं सुनानं नं मज्यू, मछिं धाइगु खँ हे वइमखु । गन तक जि लुमंनि वय्कः मय्जुं मछाः मछाः  ‘ज्यू ज्यू’ धाधां जिगु निबन्धया सफू छपँ लःल्हाना काल ।  ‘वने’,  ‘सफूया ध्यबा लिपा बिउ वये’ धाधां क्वथां पिहां वन, क्वहां वन, लुखां नं पिहां वन । जिमिसं झ्यालं स्वया – व ल्यासेम्ह मिसा जिमिगु ल्हातं स्वहाना वं थें स्वस्वं हे तापापां वन – थुकु थुकु थुकु ुथुकु – व न्ह्याबलें न्यासि वनी थें वन –खने मदयेक हे वन – पद्मकन्या कलेजपाखे वन । जितः थौंतकं लुमंनि व मिसा वने धुंकाः जिपिं निम्ह पासापिं न्हिला, न्यासि चाया – छगू तःधंगु युद्धय् त्याःपिं थें जिपिं जुया । सुइच्यादँ लिपा थौंतकं व ल्याय्ह बैसया अस्यः खँ लुमनीबलय् धात्थें हे छगू तःधंगु मनोकांक्षा पूवंथें अनुभव जू जिमित । पासा कविता च्वम्ह, जि निबन्ध च्वइम्ह । वहे मिसाया छेँ सनिलय् निम्ह पासापिं चाःहिउ वनेबलय् तापाकं वरोवर खनी । व ल्यासेम्ह मय्जुया छेँया छकू क्वथायात बाथरुम धकाः तायेकाः  ‘बाथरुम’ नांगु छपु निबन्ध च्वयागु नं जि लुमंनि । जितः लुमंकथं जिमिसं उबलय् मनोविज्ञानया तःगु सफू ब्वनागु खः । उबलय् जिमिगु छगू ज्या थःपिनिगु मनोकांक्षा पूवंकेत त्वहः माला जुइगु खः । उबलय् नं छगू अजूचायापुगु त्वहः लूगु खः । लुमं लुमं थौंतकं न्ह्यइपुसे च्वंनि ।