telecom 18 kartik 2076

राक्षसं मजिपा लाखे जुयाः गुकथं शान्त भैरव जू वन ? ( भिडिओ )

राम रंजित
मजिपाः श्री लाखे आःजु शान्त भैरव वास्तवय् छम्ह राक्षस वर्गयाम्ह खः । आः झीसं मजिपाः श्री लाखे आःजुया वास्तविक इतिहास दुनेया धार्मिक बाखं न्ह्यब्वयेत्यना । मेपिं लाखेया बारे थन छुं न्ह्यमब्वये । सिर्फ मजिपाः श्री लाखे आःजुया बारे जक वर्णन याये ।
परापूर्व कालय् मजिपाः श्री लाखे आःजु कान्तिपुर नगरीइ दुहाँ वःबलय् श्री तलेजु भवानी मातालिसे वःगु खः । माता तलेजुलिसे वःबलय् व न त शान्त भैरव हे खःसा न त लाखे हे खः । व उगु इलय् राक्षस हे खः । थुगु धार्मिक बाखं आःतकया दुने इतिहासया पानाय् सुरक्षित हे दु ।
श्री तलेजु भवानी माताया सुरक्षार्थय् सदैव च्वनाः च्वनीम्ह थुम्ह मजिपाः लाखे स्वयेबलय् हे ग्यानापुम्ह भयंकर रुप दुम्ह ह्याउँगु सँ, ह्याउँगु ख्वाः, दन्ती वा पिहाँ वःम्ह, ततःग्वःगु मिखा दुम्ह, जँय् घंगला म्हाः चिनातःम्ह, थःगु हे तालय् प्याखं ल्हुयाः ब्वाब्वां जुइगु थ्व राक्षस हे खः ।
उगु इलय् उम्ह राक्षसं मनूत, पशुपंक्षीतय्गु हत्या हिंसा यानाः ला व खँय् नयेगु याइगु खः । उम्ह राक्षसयात नसा ज्वलखय् ला व खँय् अतिकं ययेकीगु जूगुलिं उम्ह राक्षया नां हे ‘ला–खें’ धकाः उगु ईया मनूतसें राक्षस धाये ग्याःगुलिं उम्ह राक्षसया नां ‘लाखें’ धकाः नामाकरण याःगु खः । ला व खँय् नइम्ह जुयाः उम्ह राक्षसयात ‘लाखें’ धाःगु खः ।
येँयाः अर्थात् इन्द्रजात्रा व श्री कुमारी रथजात्रा थ्व पर्व निगू ब्यागलं ब्यागलं पर्व खः । दँय् दसंया भाद्र द्वादसिया दिं हनुमानध्वाखाया कालभैरव न्ह्यःने सुथय् शुभ साईतय् विधिपूर्वक सम्बन्धित गुथ्याःपिन्सं यःसिं अर्थात् इन्द्रध्वज–इन्द्रया लिंग थनी । व मेगु थासय् च्वंपिं सम्बन्धित गुथ्याःपिन्सं नं वहे दिं मरुसतः (काष्ठमण्डप)य्, मरु गणेद्यः लागाय् स्वर्गया जुजु इन्द्र द्यःयात ‘खुँ’या संज्ञा बियाः लोकं खनीगु कथं जमिनं १२, १५ फिटया खतय् निपा ल्हाः चिनाः तयेगु याइ । वहे दिंनिसें इन्द्रजात्रा अर्थात् येँयाः न्ह्याःगु शुभ संकेत जुइ । व वहे दिं रंजितकार गुथ्याःपिन्सं नं मजिपाः श्री लाखे आःजु शान्त भैरवयात नं लोक कल्याणया नितिं मजिपाः मञ्जु श्रीया दथुया नासःद्यः नाट्येश्वर भगवानया लाखेनन िछेँपाखें विधिवत् पूजाआजा यानाः मजिपाः श्री लाखे आःजु शान्त भैरव पिकयाः उपाकु वनेगु अर्थात् वहे दिं कान्तिपुर नगरीइ दच्छिया दुने सीपिं सकल पितृया नामय् छेँजःपिन्सं लँपु लँपुइ दुपातय् व प्यका लँपुइ पाल्चा च्याकाः नगर परिक्रमा यानाः सीम्हेसिगु आत्मां मोक्ष प्राप्त याइगु धार्मिक परम्परा दयाः वयाच्वंगु दु ।
उकिं वहे दिं उपाकु वनेगु इलय् श्री लाखे आःजु शान्त भैरवया मू भूमिका दइ । लँपु लँपुइ दुपातय् व प्यका लँपुइ च्वनाच्वनीपि. भूत, प्रेत, पिसाच, डाकिनी, बोक्सी, किच्कन्यापिन्सं सीपिनि छेँजःपिन्त छुं नं कथंया दुःख, कष्ट, आपतविपत बिइला धकाm उगु उपाकु वनेगु इलय् मजिपाः श्री लाखे आःजुं भयंकर रुपं थःगु घंगलाया सः पिकयाः बाजा व भूस्याःया तालय् राक्षसया प्याखं प्रदर्शन यानाः लँपु लँपुइ च्वनाच्वनीपिं भूतप्रेतत फुक्कसित बिसिके छ्वयेगु ज्या यानाm लोकपिन्त सुरक्षा बियाm मार्गदर्शन यानाः धार्मिक नगरी जुयाः थःगु लाखेननी छेँ दुने दुहाँ वनी । उगु दिं उपाकु वनेगु क्वचाइ ।
न्हापा मजिपाः लाखेयात रंजितकार समुदायं मजूसे ज्यापु समुदायया गुथ्याःपिन्सं संचालन यानाः वयाच्वंगु खः । व रंजितकार समुदायया गुथ्याःपिन्सं तक्ती अजिमा जात्रा न्ह्याकाः वयाच्वंगुलिं छुं इलय् उगु निगू समुदाय दथुइ जात्रा हिलाबुला याःगु धैगु प्रमाणत दु व वहे कथ. हरेक लाखे आःजु लाखे प्याखं क्वचायेकाः बहनी लाखे छोय् दुकायेत ज्यापु समुदायं लः त्वंकाः लाखे आःजुयात छेँय् दुकाइ । तर छुं दा न्ह्यःनिसें थ्व चलन लोप जुयावंगु दु । छाय् धाःसा लाखेननीइ ज्यापु समुदायया मनूतय्गु बसोबास आः मदुगुलिं थ्व ज्या निरन्तरता जुइमफूगु खः ।
लिसें पाहाँचःह्रे जात्राय् रंजितकार समुदायं ज्यापु समाजया गुथ्याःपिंलिसे चिलाग हिलीगु परम्परा आःतक नं न्ह्यानाः वयाच्वंगु दु । गुबले मजिपाः श्री लाखे आःजुयात पूजाआजा याइ उबले लाखे धकाः या राक्षस धकाः कदाप िमखु, श्री शान्त भैरव धकाः पूजाआजा यायेगु चलन न्ह्यानाः वयाच्वंगु दु । श्री तलेजु माताया प्रतिक श्री कुमारी माताया रथयात्राय् विशेष धार्मिक सुरक्षा बिसें रथयात्रायात रौनकता प्रदान यानाः वयाच्वंगु इतिहास दु । इन्द्रजात्राय् श्री मजिपाः लाखेया छुं सम्बन्ध ला मदु । श्री कुमारी माताया रथयात्राय् मजिपाः श्री लाखे आःजुया महत्वं जाःगु भूमिका दयाः वयाच्वंगु दु ।
इन्द्रजात्राया छुं नं ब्वलिसे मजिपाः श्री लाखे आःजु स्वायेगु उचित जुइमखु । छाय् धाःसा मजिपाः श्री लाखे आःजुं मरुसतः (काष्ठमण्डप)य् चिनातःम्ह इन्द्र द्यःया न्ह्यःने स्वकः तिंतिंन्हुयाः हाजिर याइमखु । न्ह्याबलें हनुमानध्वाखाया कालभैरव न्ह्यःनेया यःसिंया न्ह्यःने नं उम्ह लाखे आःजुं हाजिर याइगु धार्मिक चलन मदु । व प्याखं नं क्यनीमखु । इन्द्रजात्रा पर्वय् इन्द्रया मां दांगी, बौमतः व इन्द्रया लिंग यःसिंयात मजिपाः श्री लाखे आःजुं स्व नं स्वइमखु । छाय् धाःसा इन्द्रजात्राया नितिं मजिपाः श्री लाखे पिहाँ वःगु मखु धैगु थ्व ज्वलन्त उदाहरण खः ।
जब लोकं लाखेयात पूजा याःबलय् राक्षस, लाखे धकाः मखु कि शान्त भैरव धकाः पूजा याइगु धार्मिक परमपरा दयाः वयाच्वंगु दु । परापूर्वकालय् उम्ह राक्षस लाखेयात जब कान्तिपुर नगरी दुनेया लोकपिन्सं दुकाःबलय् राक्षस लोखयात कान्तिपुर दुनेया मचात मनयेगु, छुं नं कथंया सुयागु. हत्या हिंसा मयायेगु व सुयात नं दुःख कष्ट मबिइगु लोक कल्याण यानाः च्वनेगु धकाः वाचा वचन तयाः लोकं उम्ह राक्षस लाखेयात कान्तिपुर नगर दुने दुकाःगु खः । व लोकयात उम्ह राक्षस लाखेया खँ विश्वास मदुगु जुयाः छन्हु उम्ह राक्षस देनाच्वंगु अवस्थाय् लोकं उम्ह राक्षस लाखे नं बाचा याःगु खँ पुष्टि याःगु स्वयेत छम्ह झेल्ला मचायात उम्ह राक्षस लाखेयात गिजेयायेत व डिस्टर्ब याकेत छवल, उम्ह राक्षस लाखे न्ह्यलं चाःबलय् उखेथुखे स्वःबलय् छम्ह मचां गिजेयानाच्वंगु खनेधुंकाः उम्ह राक्षसयात तसकं तं पिहाँ वइ । तर नं उम्ह राक्षसं व मचायात मनःसे त्वःतूगुलिं लोकं व लू खनाः अजूचायाः उम्ह राक्षस लाखेयात कान्तिपुर नगरी दिुने दुकाःगु किंवदन्ती दयाः वयाच्वंगु दु ।
उगु ईनिसें उम्ह राक्षस लाखेयात श्री शान्त भैरव धकाः लोक. नाकाकरण यानाः पूजाआजा याःगु खः । व झेल्ला मचायात आः वयाः झ्यालिंचा मचा धकाः लोक. मानेयानाः वयाच्वंगु खनेदु ।
थ्व धार्मिक बाखं आःतक न. लाखे व झ्यालिंचा प्याखनय् स्वये खनाच्वंगु दु । उकिं थुगु खँया प्रमाणत स्वयेत छिकपिं इच्छुक जुल धाःसा येँयाः अर्थात् इन्द्रजात्राय् सहभागी जुयादिसँ । मजिपाः श्री लाखे आःजुया विषयस भ्रामक खँया च्वसू च्वयादीमते । लिसें भ्रामक बाखं दयेकाः येँया लाखे आःजु व गुंला लाखेया विषयस थःथवय्या धार्मिक कानी थथे दुरुपयोग यानाः झीगु सम्पदा संस्कृतिया अपहेलना यायेगु कथं च्वसू च्वयादीमते । मेपिं लाखेया बाखंयात मजिपाः श्री लाखे आःजुलिसे बाखं स्वानाः मखूगु व भ्रामक खँ च्वयादीमते ।
छु मजिपाः श्री लाखे आःजु सीगु खः ला ? छु मजिपाः श्री लाखे आःजुया लाखेननी दुनेया मिसालिसे मतिना जूगु खः ला ? कदापी मखु, थ्व बाखं काल्पनिक मखुला ? थुज्वःगु आपालं न्ह्यसःत नं ब्वलंगु दु ।
(च्वमि श्री लाखें आजु जात्रा ब्यबस्थापन समाज सचिव खः )
 (थन क्लिक यानाः भिडिओ स्वयादिसँ )