nepal lifef 2076 8 8

फिंगर प्रिन्टया आयू गुलि ?

नेवा: अनलाइन न्युज | २०७२ मङ्सिर ११, शुक्रबार १८:४७:३९

अमेरिकाय् च्वंम्ह हेंस गलासीया वेक–बोर्डिंगया झ्वलय् छगू दुर्घटनाय् थःगु ल्हाःया पतिं मन्त । लिपा उगु पतिं छम्ह न्याया प्वाथय् लुत । उगु पतिं हेंसया हे खः धकाः गुकथं सिल ले सा धइगु न्ह्यसः दनेफु । अले थुकिया लिसः फिंगरप्रिन्टपाखें धकाः धायेगु खःसा मेगु न्ह्यसः दनी कि आखिर छगू त्वाःदःगु पतिनं फिंगरप्रिन्ट गथे मतन व आखिर गुबलेतक व दया हे च्वनी ?
विशेषज्ञपिनि धापू कथं हरेक मनू छगू खास कथंया फिंगर प्रिन्ट ज्वनाः बुइ । व वयागु थ्व म्हसीका गुबलें नं हुइमखु । थ्व खास कथंया चिं पतिंचाय् जक मखु पाल्हातय् व पालितःलय् नं दइ ।
न्ह्यइपुसेच्वंगु ख“ छु दु धासेंलि छिं गुलिं ज्यात गथेकि अप्पा छीगु, भारा सिलेगु थुज्वःगु ज्यां छुं ईया नितिं थ्व चिं तनेफु, तर छिं उगु ज्या याये त्वःतेवं हे उगु चिंत हाकनं न्हापा थें हे जुयावइ ।


सन् १९३० या दशकया ख“ खः – अमेरिकाय् जोन डिंलिंजर नांयाम्ह छम्ह कुख्यात ग्यांग्स्टर दुगु खः । वं तेजाब व मिं थःगु फिंगरप्रिन्ट स्यंकेत कुतः यात, तर वयागु थ्व सफलता यक्व दिन मतुत, छुं दिं लिपा च्याःगु छ्यंगू लन व वयागु पतिंचाय् उगु हे चिंत हाकनं वल गुकियात फिंगर प्रिन्ट धायेगु यानावयाच्वंगु दु । अर्थात् फिंगरप्रिन्ट मनू म्हसीकेगु उगु अजर–अमर चिं खः गुकियात छुं ईया नितिं चीके ला फइ, तर न्ह्याबलेंया नितिं हुइ फइमखु ।
मेम्ह छम्ह अपराधी रोबर्ट फिलिप्सं थःगु फिंगरप्रिन्ट हुइगु नितिं सर्जरी यानाः थःगु छातिया छ्यंगू थःगु पतिनय् तयेकूगु खः । तर व नं सफल जुइमफुत । वयात नं फिंगरप्रिन्टया माध्यमं ज्वन । बेलायतया पुलिसया नितिं म्यानुएल दयेकीम्ह फिंगरप्रिन्ट एक्पर्ट ऐलन बायलीया कथं मनूया म्हसीका बीगु थुज्वःगु चिंयात ‘फ्रिक्शन–रिजेस’ धाइ । ऐलन बायलीं कनादी कथं हेंस गलासीया मामलाय् नं थ्वहे जूगु खः । वयागु पतिंया छ्यंगू च्यानाः लिहां वंसां ‘फ्रिक्शन–रिजेस’ नष्ट मजू । वय्कःया कथं लखय् छ्यंगू गुलि याकनं वा लिबाक्क सडय् जुइ, थ्व यक्व ख“य् निर्भर जुइ ।ऐलनं धयादी, ‘लः यदि तसकं ख्वाउ“से च्वंसा छ्यंगू लिबाक्क जक ध्वगी व गुम्ह न्यां वयागु पतिंचा नल, वयागु म्ह नं लःया बराबर हे ख्वाउ“से च्वं ।’अथेनं न्याया प्वाथय् पतिंचा छाय् पचय् मजुल धइगु न्ह्यसः दनावइ । अथेहे झीसं व न्यां दुर्घटना जूगु गुलि ई लिपा उगु पतिं नःगु खः धकाः नं सीके मफु । तर बायलीया कथं उगु पतिंया पिनेया छ्यंगू यदि न्यां पचय् हे याःगु जूसां नं ‘फ्रिक्शन–रिजेस’या ग्वाहालिं उकियात म्हसीके फइगु खः । सुं नं मनू सी धुंकाः ताउत तक च्वनीगु ज्वलंत मध्ये फिंगर प्रिन्ट नं छगू खः ।