chetrapa55

गहन अभिधर्मया सहज व्याख्याता ः धम्मवती गुरुमां

नेवा: अनलाइन न्युज – निश्चल | २०७६ श्रावण २, बिहिबार १३:३०:२८

रीना तुलाधर (बनिया)
ने.सं. १०५४ दिल्लां (वि.सं. १९९१ असार, सन् १९३४ जुलाई) यलया उकुबहालय् जन्म जूम्ह, गणेश कुमारी शाक्य नां छुनातःम्ह मिसामचां उगु इलय् अदम्य साहसं कुशीनगर प्रव्रजित जुसेंलि वय्कःयात अनागारिका धम्मवती धाल । बौद्ध देश बर्माय् १४ द“तक बुद्ध धर्म अध्ययन यानाः ‘धम्माचरिय’ धाःगु तसकं च्वन्ह्याःगु शैक्षिक उपाधि कयाः वि.सं. २०२० साल थःगु मांदेय् नेपालय् लिहा“ बिज्यात । नेपालय् धर्म प्रचार यायां नेपाःया थेरवाद बुद्ध धर्म ख्यलय् छगू युगया प्रादुर्भाव याना बिज्यात । बुद्ध धर्म प्रचारया झ्वलय् वसपोलं याना बिज्याःगु योगदान छगू छगू कुला च्वनां साध्य मजू थ्व चिकिचाहाकःगु च्वसुया दुने ।
छगू हे जक ब्वया दुने क्वथीक स्वये व खः वसपोलया धर्मदेशना यायेगु अद्भूतगु कला । तसकं नासलं लीगु, सकसियां न्यने योगु, न्य“तले न्ह्यैपुसे च्वनीगु, न्य“तल्ले नुगः थातं च्वनीगु, न्यने धुनेवं नं नुगलय् ल्वःममंक गारे जुइगु कथं धर्मदेशना यायेफुगु अद्वितीय वाक्सिद्धि धम्मवती गुरुमांया अनेक गुण धर्म मध्ये छगू खः । धम्मवती गुरुमांया बाखं न्यने दयेवं थ्व त्वःते मज्यूगु भनं हथाय्पिं नं हथाय् मचाइगु, लिमलाःपिसं इलं लाकीगु, श्रद्धा ांया बाखं न्यने दयेवं थ्व त्वःते मज्यूगु भनं हथाय्पिं नं हथाय् मचाइगु, लिमलाःपिसं इलं लाकीगु, श्रद्धा ङ्खयासुयाः न्यने मयोपिनि नं न्यने यया वइगु अजू चायापुगु कला खः वसपोलया बाखं कनीगु स्टाइल ।


सम्पूर्ण बुद्ध वचन, बुद्ध शिक्षायात साधारण मसः मस्यूपिनिसं नं ध्वाथुइक कनेत अनेक उपमा, बाखं, घटनात स्वानाः धर्मदेशना न्ह्याका यंकेगु शैलीं वसपोल छम्ह नेपालय् अतुलनीय धर्म कठिक जुया बिज्याःगु दु । बुद्ध धर्मया सारा त्रिपिटक दुनेया छगू छगू बुद्ध उपदेशयात छुं ग्रन्थया सन्दर्भ उल्लेख क्यनाः फलाना फलानागु ग्रन्थय् उल्लेखित धकाः विद्वानजनपिन्त जक ज्या वइगु कथं क्वातुक झ्यातुक कना बिज्याइ मखु । बरु व दकों उपदेशयात न्ह्याम्हसिनं थुइगु कथं रोचक शैलीं कना बिज्याइ ।
भगवान बुद्धं कना बिज्याःगु धर्मयात सूत्र पिटक, अभिधर्म पिटक व विनय पिटक मध्ये अभिधर्म अतिकं गहन दर्शन खः । झीगु चित्त, चेतसिकया स्वभावया गहन से गहन उपदेश खः अभिधर्म । थुकियात ध्वाथुइकेत ध्यान अभ्यास दयेमाः, प्रज्ञा च्वन्ह्यायेमाः धाइ । अथे जूगुलिं खइ सूत्र पिटक दुनेया उपदेशया गुलि बौद्ध सािहत्य रचना जू उलि अभिधर्मया खनेमदु । अभिधर्मया उपदेशयात कयाः च्वयातःगु सफूत दुसां नं ब्वनेत थाकुया च्वने यो, ध्वाथुइके मफया च्वने यो । धर्मदेशना कनीपिसं तकं थुइका बीत थाकुया च्वनीगु विषय खः अभिधर्म ।
अजाःगु गहनगु अभिधर्मयात नं अनेक उपमा तयाः थ्वीक थ्वीक अर्थ छ्यानाः थःथाय् बाखं न्यंवइपिं बुढीपिं उपासिकापिं, गुलिं आखः तकं ब्वने मसःपिं जुयाच्वनी, इमित नं ध्वाथुइका बिज्याइ धम्मवती गुरुमांनं । धर्मकीर्ति विहारय् न्यंवइपिं उपासक उपासिकापिं ल्याय्म्ह, ल्यासेपिं जक मखु बुढाबुढीपिन्त नं थम्हं च्वया बिज्याःगु अभिधर्मया सफू ब्वंका बिज्याइ, हानं जा“च कयाः पास जूपिन्त प्राइज बियाः प्रेरणा बीगु कार्यक्रमत नं याना बिज्याइ । तःको मछि हे अभिधर्म क्वचायेका कना बिज्याःगु दु । उकी मध्ये २०५५ सालं लच्छि मयाक कना बिज्याःगु अभिधर्म देशनाया रिकर्ड धर्मकीर्ति विहारं याकनं पिथनेगु कुतः जुयाच्वंगु साधुवादया ख“ उल्लेख याये ।


थुम्ह च्वसुया च्वमि बौद्ध परियत्ति शिक्षा अध्ययन यानाच्वनागु झ्वलय् धम्मवती गुरुमां नं स्यना बिज्याःगुलिं अभिधर्म अःपुक बांलाक पास जुइ फत । आपालं विद्यार्थीपिन्त थाकुगु विषय जुयाच्वने यःगु विषय खः अभिधर्म । तथागत सम्यक सम्बुद्धं कना बिज्याःगु चित्तचेतसिक, रुप, निब्बानया गहनतम धर्म दर्शन अभिधर्मयात नं सर्वसाधारणं अःपुक थुइके फइकथं कनेगु धम्मवती गुरुमांया व्याख्या यायेगु खूबि वसपोलया अनेक योगदान मध्ये छगू जुयाच्वंगु सीके बहःजू ।
(  गुरुपुन्हिं धम्मवती गुरुमां ८६ क्यंगु लसताय्  ‘चिरसम्मानित गुरुमां धम्मवती’ पाखें साभार )

Categorized in बिचा: